Sugar Cane : दोन वर्षांपूर्वी, भारतात सोयाबीन आणि कपाशीला चांगला बाजारभाव मिळाला होता. मात्र, त्यानंतरच्या वर्षांमध्ये अनेक आव्हानांचा सामना शेतकऱ्यांना करावा लागला. अवकाळी पावसाचा फटका आणि मान्सूनमध्ये मोठी उघडीप यामुळे शेतकऱ्यांना मोठ्या अडचणी निर्माण झाल्या. या परिस्थितीवर मात करत, त्यांनी आपल्या पिकांचा बचाव केला, परंतु यावर कधीही हमीभाव मिळाला नाही. उलट, हमीभावापेक्षाही कमी दर मिळाल्यामुळे शेतकऱ्यांचा कल सोयाबीन आणि कपाशीच्या लागवडीकडून पुन्हा ऊस पिकाकडे वळला आहे.
हवामानाचा प्रभाव आणि ऊस पिकाकडे वळण्याचे कारण | Sugar Cane
गेल्या वर्षी अवकाळी पावसाचा फटका आणि मान्सूनच्या उघडीप मुळे, शेतकऱ्यांना त्यांच्या पिकांच्या व्यवस्थापनात मोठे अडथळे आले. तथापि, या संकटांवर मात करत, शेतकऱ्यांनी विविध उपाययोजना करून आपल्या पिकांचा पाण्याचा ताण कमी केला आणि उत्पादनाचे स्तर जपले. मात्र, बाजारातील अस्थिरतेमुळे शेतकऱ्यांना अपेक्षित लाभ मिळाला नाही. यामुळे त्यांचा कल पिकांच्या प्रकारातील बदलांवर अधिक जोर देणारा झाला.
या वर्षी, चांगले पर्जन्यमान (मान्सून) आणि पाण्याची मुबलक उपलब्धता पाहता, शेतकऱ्यांनी पुन्हा एकदा आपली पिकांची दिशा बदलली आहे. ते आता ऊस पिकाकडे अधिक आकर्षित होत आहेत. हे बदलते ट्रेंड शेतकऱ्यांच्या अर्थव्यवस्थेसाठी महत्त्वाचे ठरू शकतात. या ट्रेंडनुसार, श्रीरामपूर तालुक्यातील शेतकऱ्यांना अपेक्षेप्रमाणे १० ते ११ लाख मेट्रिक टन ऊस उत्पादन होईल, असे दिसून येते.
श्रीरामपूर तालुक्यातील ऊस उत्पादन आणि साखर उद्योग | Sugar Cane
श्रीरामपूर तालुक्यातील साखर कारखान्यांचा इतिहास आणि त्याचा योगदान देखील महत्त्वपूर्ण आहे. गेल्या वर्षी, अशोक साखर कारखान्याने ६,२४,५८६ मेट्रिक टन ऊस गाळप केला, ज्यातून ६,४७,८०० साखर पोत्यांचे उत्पादन झाले. कारखान्याचा साखरेचा उतारा १०.६३२ इतका होता. या गाळपासाठी कारखान्याने बाहेरून ७० हजार मेट्रिक टन ऊस आणला आणि कार्यक्षेत्रातील एक लाख मेट्रिक टन ऊस इतर कारखान्यांना गेला. यावर्षी, अशोक कारखान्याने ६ लाख मेट्रिक टन ऊस गाळपाचे उद्दिष्ट ठेवले असून ११ टक्के साखरेचा उतारा अपेक्षित आहे.
उत्पादन क्षमता आणि आगामी योजना | Sugar Cane
चालू गाळप हंगामाच्या प्रारंभास १३ नोव्हेंबर रोजी अशोक साखर कारखान्याने सुरूवात केली. तथापि, विधानसभा निवडणूक असल्याने मोठ्या प्रमाणावर ऊसतोडणी मजूर मतदानासाठी माघारी गेले. आता ते परतले असून, येत्या दोन दिवसांत कारखाना पूर्ण क्षमतेने गाळपास सुरू करेल, अशी माहिती कारखान्याच्या शेतकी विभागाकडून मिळाली आहे.
तसेच, आगामी हंगामासाठी २० हजार हेक्टरहून अधिक ऊस लागवडीचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे. यामुळे, आगामी वर्षात ऊस उत्पादनाच्या दृष्टीने मोठ्या प्रमाणात वाढ होण्याची शक्यता आहे.
निष्कर्ष
शेतकऱ्यांच्या पिकांचा ट्रेंड बदलला आहे, आणि ऊस पिकाकडे त्यांचा कल वाढलेला दिसतो. हवामानाच्या लहरीपणामुळे, विविध पिकांची लागवड करणारे शेतकरी पुन्हा एकदा ऊस पिकाकडे वळले आहेत. श्रीरामपूर तालुक्यातील साखर कारखान्यांच्या गाळप क्षमतेचा वाढलेला अंदाज आणि ऊस लागवडीसाठी तयार केलेल्या योजनांमुळे येणाऱ्या वर्षात ऊस उत्पादनात लक्षणीय वाढ होण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे, शेतकऱ्यांसाठी आगामी काळ आर्थिकदृष्ट्या सकारात्मक ठरू शकतो, असं दिसतं.
आपला बळीराजा : WhatsApp Group वर सामील होऊ शकतात.
